ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြရဲ႕ က်န္းမာေရး အေျခအေန ဆုိးရြားေန
voa 25 March 2008
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕က နာမည္ဆုိးနဲ႔ေက်ာ္ၾကားတဲ့ အင္းစိန္ေထာင္ထဲမွာ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းခံေနရတဲ့ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြရဲ႕ က်န္းမာေရးအေျခအေနေတြ ဆုိးရြားေနေပမယ့္ လုံေလာက္တဲ့ ေဆး၀ါးကုသခံယူမႈေတြ မရႏုိင္တာေၾကာင့္ အေျခအေနေတြ ပုိၿပီးဆုိးလာေနတယ္လုိ႔ အက်ဥ္းသားမိသားစု၀င္ေတြနဲ႔ မိတ္ေဆြေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ ဒီကေန႔ အက်ဥ္းသားေတြကုိ သြားေရာက္ေတြ႕ဆုံခဲ့ၾကတဲ့ မိသားစု၀င္ေတြ၊ မိတ္ေဆြေတြက ဘာေတြေျပာၾကတယ္ဆုိတာ ကုိေအာင္လြင္ဦးက ဆက္သြယ္ေမးျမန္းၿပီး တင္ျပေပးထားပါတယ္။
ျမန္မာစစ္အစုိးရကုိ ဆန္႔က်င္တဲ့လုပ္ရပ္ေတြ လုပ္ကုိင္တယ္ဆုိတဲ့ စြပ္စဲြခ်က္အမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ထိန္းသိမ္းခံထားရတဲ့ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြအေနနဲ႔ ရာသီဥတုၾကမ္းတမ္းတဲ့ဒဏ္၊ က်န္းမာေရးျပဳစုေစာင့္ေရွာက္မႈခ်ဳိ႕တဲ့တဲ့ ေထာင္တြင္းအေျခအေနေတြေအာက္မွာ ေရာဂါေ၀ဒနာေတြ ခံစားေနရတာ ပုိမုိဆုိးရြားလာေနၾကတယ္လုိ႔ အက်ဥ္းသားမိသားစု၀င္ေတြနဲ႔ မိတ္ေဆြေတြက ေျပာဆုိေနၾကတာပါ။
ဒီအထဲက အပတ္စဥ္ထုတ္ အခ်စ္ဂ်ာနယ္မွာ ျမန္မာစစ္အစိုးရေခါင္းေဆာင္ကို တိုက္ခုိက္ေျပာဆုိထားတယ္လို႔ အဓိပၸာယ္ထြက္ေနတဲ့ ကဗ်ာတပုဒ္ကုိ ေရးသားေဖာ္ျပခဲ့တဲ့ ကဗ်ာဆရာေစာေ၀လည္း တဦးအပါအ၀င္ျဖစ္ပါတယ္။ အခုဆုိရင္ ေထာင္ေဆး႐ုံမွာ အူက်ေရာဂါနဲ႔ ေဆးကုသခံယူေနတာ ႏွစ္ပတ္ရွိသြားေပမယ့္ သူ႕အေျခအေန သက္သာမလာဘူးလို႔ ဇနီးသည္ မနန္းစမ္းစမ္းေအးက ေျပာပါတယ္။
“ေထာင္ေဆး႐ုံမွာပဲေပါ့။ အူကေရာင္တယ္၊ အူက်တယ္။ ထမင္းစားလို႔မရဘူး။ အေျခအေနကေတာ့ ေခၽြးကိုျပန္ေနတာပဲ။ ေနရထုိင္ရတာမေကာင္းဘူး၊ ရာသီဥတုကလည္း ပူတယ္၊ ေရာဂါနဲ႔ဆုိေတာ့။ ျပင္ပမွာ ခြဲစိတ္ကုသဖုိ႔ အသနားခံစာတင္ထားတယ္၊ ဆရာ၀န္ႀကီးေတြကိုေျပာထားတယ္။ သူက ခြဲမွျဖစ္မွာကုိး။ ဆရာ၀န္ႀကီးေတြက အဆင့္ဆင့္တင္ျပရေသးတယ္။ ေနာက္တပတ္ ၁ ရက္ေန႔ေလာက္မွ ဆရာ၀န္ရဲ႕ ေဆးစစ္ခ်က္ျပန္လာမယ္။ အဲဒီက်မွ ခြဲဖုိ႔စိတ္ဖုိ႔လုိမယ္ဆုိရင္လည္း အျပင္မွာခြဲမလား၊ အထဲမွာခြဲမလား၊ မေျပာတတ္ေသးဘူး။ ေဆး႐ုံတက္တာ ႏွစ္ပတ္ရွိသြားၿပီ။ ထမင္းမစားႏုိင္တာလည္း ႏွစ္ပတ္ေလာက္ရွိသြားၿပီ။ ဆန္ျပဳတ္ေသာက္တယ္၊ ေပါင္မုန္႔ေလး စားတယ္။ သိပ္စားလို႔မရဘူး၊ အူကလက္မခံလုိ႔။”
ကဗ်ာဆရာေစာေ၀ကို ဒီေန႔ပဲ ေထာင္၀င္စာသြားေတြ႕ၿပီး ျမင္ခဲ့ရတဲ့အေျခအေနေတြကုိ ဇနီးသည္ျဖစ္သူ မနန္းစမ္းစမ္းေအး ေျပာျပခဲ့တာပါ။ ျမန္မာစစ္အစုိးရေခါင္းေဆာင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီးသန္းေရႊကုိ သေရာ္ထားတယ္လုိ႔ အဓိပၸာယ္ထြက္ေနတဲ့ကဗ်ာကို ေရးသားဖြဲ႕ဆုိခဲ့တယ္လုိ႔ စြပ္စြဲခံထားရေပမယ့္ အခုအထိေတာ့ ကိုေစာေ၀ကို ပုဒ္မတပ္၊ စြဲခ်က္တင္တာမရွိေသးဘူးလို႔လည္း ဇနီးသည္က ဆုိပါတယ္။
ဒီလိုက်န္းမာေရးဆုိးရြားေနၿပီး လုံေလာက္တဲ့ ေဆး၀ါးကုသေစာင့္ေရွာက္ခံရမႈ မရသူ ေနာက္တဦးကေတာ့ မ်က္စိေရာဂါေ၀ဒနာ ခံစားေနရတဲ့ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ေက်ာင္းသား ေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္သူ ကိုလွမ်ဳိးေနာင္ပါ။
“ၿပီးခဲ့တဲ့အပတ္ တနလၤာေန႔ကတည္းက သူက မ်က္စိေရာဂါခံစားေနရတာ ၾကာၿပီ။ အျပင္မွာကတည္းက မ်က္မွန္အထူႀကီးတပ္ၿပီး ေနေနရတဲ့လူ။ အဲဒါကို ေထာင္ထဲမွာေနရေတာ့ ထုံစံအတုိင္း ေဆး၀ါးကုသမႈကလည္း လုံေလာက္မႈ မရွိဘူးေလ။ အဲဒါေၾကာင့္ မ်က္လုံးက အရမ္းအေျခအေနဆုိးၿပီး ကြယ္ေတာ့မယ့္ အေနအထားျဖစ္ေနတယ္။
“ၿပီးခဲ့တဲ့အပတ္ကမွ ေထာင္ကေနထုတ္ၿပီး အျပင္မ်က္စိေဆး႐ုံမွာ ကုဖို႔လုပ္တယ္။ အဲဒီမွာ ကုန္က်ခံရမယ့္ ကုန္က်စရိတ္ေတြက မိသားစုကုိယ္တုိင္ ကုန္က်ခံရမယ့္ကိစၥေတြဗ်။ က်န္တဲ့ တာ၀န္ရွိတဲ့လူေတြက ဘယ္သူမွ တာ၀န္မယူဘူး။ မိသားစုေတြကလည္း ေငြေရးေၾကးေရး အတုိင္းအတာအရ အခက္အခဲရွိေတာ့ မခြဲေသးဘူးဆုိၿပီး ေထာင္ထဲကို ျပန္ထည့္တယ္။ အဲေတာ့ သူ႕သူငယ္ခ်င္း အေပါင္းအသင္းေတြက ၾကားၿပီး စိတ္မေကာင္းျဖစ္၊ ၀ိုင္းကူညီၾကမယ့္ အေနအထားရွိေတာ့ အခု ဒီေန႔ ေထာင္ကထုတ္ၿပီး မ်က္စိေဆး႐ုံလာပို႔မယ္ေျပာလို႔ ကုန္က်မယ့္ေငြေၾကး ႏွစ္သိန္းခြဲသုံးခြဲယူၿပီး လာေစာင့္ေနတာ၊ အခုအထိေတာ့ ထုတ္လာတာမရွိေသးဘူး။”
ကိုလွမ်ဳိးေနာင္ရဲ႕ က်န္းမာေရးအေျခအေနနဲ႔ပတ္သက္လို႔ နီးစပ္သူ မိတ္ေဆြတဦးကေျပာျပခဲ့တာပါ။ ကိုလွမ်ဳိးေနာင္ဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ေအာက္တုိဘာလ ဖမ္းဆီးခံရစဥ္ကတည္းက မ်က္စိနဲ႔ အာ႐ုံေၾကာေ၀ဒနာ ခံစားေနရတာျဖစ္ၿပီး ေထာင္တြင္းမွာပဲ မ်က္စိတလုံး ကြယ္ခဲ့ရတာျဖစ္ၿပီး အခုက်န္တလုံးကလည္း ကြယ္လုနီးနီးျဖစ္ေနတယ္လို႔ မိတ္ေဆြေတြက ေျပာၾကပါတယ္။
ဒီလို က်န္းမာေရး ဆုိးဆုိး၀ါး၀ါးမဟုတ္လွေပမယ့္ ေထာင္တြင္း ဆုိး၀ါးတဲ့အေျခအေနေတြေအာက္မွာ က်န္းမာေရးျပႆနာ ႀကဳံရသူေတြရွိေနေသးတဲ့ အေၾကာင္းကိုလည္း ဒီေန႔ အင္းစိန္ေထာင္ကုိေရာက္ရွိခဲ့တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူ ဦးျမင့္ေအးက အခုလိုေျပာျပပါတယ္။
“စည္သူေမာင္တုိ႔အတြဲထုတ္တယ္ဗ်ာ။ ဟုိဘက္က ျပည့္ၿဖဳိးႏုိင္တို႔အတြဲ တတြဲရွိတယ္။ ကိုးဦးေပါ့။ အဲဒါ တၿပိဳင္တည္းထုတ္တယ္။ ေရွ႕ေနေတြက ဟုိဘက္သြား၊ ဒီဘက္သြား စစ္တယ္။ စည္သူဆုိရင္ ေျခေထာက္က ေထာက္လုိ႔မေကာင္းဘူး၊ ကုိသိန္းေရႊက ခါးေၾကာညပ္တယ္။ က်ေနာ္ျမင္ခဲ့ရတဲ့ အေျခအေနက အဲဒါေတြပဲ။”
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ အင္းစိန္ေထာင္မွာ ထိန္းသိမ္းခံေနရတဲ့ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြရဲ႕ က်န္းမာေရးအေျခအေနေတြ ယုိယြင္းေနတဲ့အေၾကာင္း အက်ဥ္းသားမိသားစု၀င္ေတြက ေျပာျပၾကတာပါ။
ကုလသမဂၢအပါအ၀င္ လူ႔အခြင့္အေရး အဖြဲ႕အစည္းေတြကေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံက အက်ဥ္းေထာင္ေတြထဲမွာ ယုံၾကည္မႈေၾကာင့္ အဖမ္းခံထားရသူ တေထာင္ေက်ာ္ရွိတယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းထားတာျဖစ္ၿပီး သူတုိ႔ေတြ ေနထုိင္ေနရတဲ့ အေျခအေန တုိးတက္ ေကာင္းမြန္လာေစဖုိ႔ကိုလည္း ႏုိင္ငံတကာ ၾကက္ေျခနီအဖြဲ႕ (အုိင္စီအာစီ) လိုအဖြဲ႕ေတြက ၀င္ေရာက္ၾကည့္႐ႈ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ရဖုိ႔ကိုလည္း တုိက္တြန္းေတာင္းဆုိထားတာျဖစ္ပါတယ္။
27.3.08
talk with Saw Wai's wife ( voa
4.3.08
saw wai poem from Ko Htike blog
ဆိုင္ရံုသာ ဆိုင္ခြင့္ရတဲ့
ေန႔နက္နက္ေတြထဲ
ေအာ္သံေတြကို
ေထြးေပြ႔လို႔ လွမ္းလာလိုက္ပံုမ်ား
ဒီေကာင့္ မ်က္ႏွာ ဝင္းပလို႔။
ေမွ်ာ္လင့္ျခင္း ျမစ္တစင္းမွာ
သူ ေမ်ာလိုက္ေလတဲ့
ပ်ိဳးစာလံုးေတြဟာ
သူ ခ်စ္တဲ့ၿမိဳ႕ႀကီးကို
လွေစႏိုင္သလို ဝင္းပလို႔။
ေရြ႕ေရြ႕လာတဲ့
ဒီေကာင့္ႏႈတ္ခမ္းရဲေတြဟာ
ကမ္းၿပိဳေခ်ာင္းေလးထဲမေရာင္ခင္
ဆြဲတင္လိုက္ရေပမယ့္လည္း
အံ့ၾသစရာ
သူ႔ႏႈတ္ခမ္းက ဝင္းပလို႔။
ရွင္သန္ခြင့္မရေအာင္
ဒီေကာင္ အားစိုက္ရိုက္ရိုက္ခ်ိဳးရ
ေလာဘရိုင္းရိုင္းေတြလည္း
အႏုပညာမွာေတာ့ ဝင္းပလို႔။
မိုးက
ေဖးေဖး မ, မ, ေလး
တြဲေခၚလာေပမယ့္လည္း
လွ်ပ္ဆိုတာက
ထိုးခြဲလင္းလတ္ဗီဇလို႔
ဖြဖြေလးေျပာ
ဒီေကာင္ေမာသြားမွာ
ေဟာ့ဒီၿမိဳ႕ႀကီးကို ဝင္းပခ်င္တဲ့ေကာင္
ေမ်ာသြားမွာ
(အိမ္မက္ေန႔ေတြထဲ)
ငါ ... ေအာ္လိုက္ရတာ။
ေစာေဝ
http://www.ko-htike.blogspot.com/ကေန ယူတယ္။
26.2.08
saw wai receives prison visit
ဂ်ာနယ္ျပန္ထြက္ေသာ္လည္း ဂ်ာနယ္ပါကဗ်ာ႐ွင္ ေထာင္ထဲမွာ
DVB ေနာ္ေစးေဖာ ၂၁-၂-၂၀၀၈
အခ်စ္ကဗ်ာတပုဒ္ေၾကာင့္ အင္းစိန္ေထာင္မွာ ထိန္းသိမ္းခံေန႐တဲ့ ကဗ်ာဆ႐ာေစာေ၀ဟာ စာေပစိစစ္ေ႐းက ပယ္ျပီးသား သူ႔ကဗ်ာကို အခ်စ္ဂ်ာနယ္အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ ဦးျမတ္ခိုင္က သူတာ၀န္ယူတယ္ဆိုျပီး ထည့္လိုက္တာျဖစ္တယ္လို႔ မိသားစုနဲ႔ မေန႔ကေတြ႔ဆုံစဥ္ ေျပာလိုက္ပါတယ္။ အခ်စ္ဂ်ာနယ္ပါ အခ်စ္ကဗ်ာတပုဒ္ေၾကာင့္ အင္းစိန္ေထာင္မွာ ထိန္းသိမ္းခံေန႐တဲ့ ကိုေစာေ၀ ကို မိသားစုက မေန႔က ပထမဆုံးအၾကိမ္ ေတြ႔ခြင့္႐ပါတယ္။
ကိုေစာေ၀႐ဲ႔ ခ်စ္သူမ်ားေန႔အထိမ္းအမွတ္ 'ေဖေဖာ္၀ါ႐ီဆယ့္ေလး' ကဗ်ာထိပ္ဆုံး စာလုံးေတြဟာ “အာနာ (ဏာ) ႐ူးႀကီး၊ မႉးႀကီးသန္းေ႐ႊ” လို႔ အဓိပၸာယ္ထြက္တဲ့အတြက္ အာဏာပိုင္ေတြက အ႐င္လ ၂၂ ႐က္ကတည္းက ကိုေစာေ၀ကို ထိန္းသိမ္းထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။
သူ႔ကဗ်ာကို စာေပစိစစ္ေ႐းက ပယ္ထားျပီးျဖစ္ေပမယ့္ ဦးျမတ္ခိုင္က သူတာ၀န္ယူတယ္ဆိုျပီး အခ်စ္ဂ်ာနယ္မွာ ထည့္လိုက္တာျဖစ္တယ္လို႔ ကိုေစာေ၀က အင္းစိန္ေထာင္မွာေတြ႔႐စဥ္ ေျပာျပလိုက္ တယ္လို႔ သူ႔ဇနီးမနန္းစန္းစန္းေအးက ေျပာျပပါတယ္။
"စိစစ္ေ႐းကေနပယ္ထားတဲ့ကဗ်ာေပါ့။ ပယ္ထားတဲ့ကဗ်ာကုိ အယ္ဒီတာအေနနဲ႔ သူ႔႐ဲ႔စာေစာင္ ေ႐ာင္းေကာင္းေ႐း၊ ေပါက္ေ႐းေပါ့ တာ၀န္ယူျပီးေတာ့ ထည့္တယ္ဆုိျပီးေတာ့ ထည့္လုိက္တယ္။ စိစစ္ေ႐းမွာ အဲဒီကဗ်ာက ပိတ္ထားတယ္ေပါ့။ ၾကက္ေျခခတ္ထားတယ္။ ေဖာ္ျပလုိ႔မ႐ဘူးေပါ့ေလ။"
"ပယ္ထားတဲ့ကဗ်ာကုိ ဘာေႈကာင့္ဂ်ာနယ္ထဲေ႐ာက္လာတဲ့အခါမွာ ႐ွင္း႐ွင္းေျပာ႐႐င္ ပယ္ထားေပမယ့္ သူတာ၀န္ယူဏပီးေတာ့ ထည့္မယ္ဆုိဏပီးေတာ့ အဲဒီဟာကုိ ထည့္လုိက္တဲ့ပုံေပၚပါတယ္။ ပယ္တာကုိ ပယ္တဲ့အတုိင္း ထား႐င္ေတာ့ ကုိေစာေ၀ ဒီလုိဒုကၡမေ႐ာက္ဘူး။ ပယ္တာကုိမွ ေကာက္ထည့္ထားေတာ့ ကုိေစာေ၀လည္း ဒီမွာဒုကၡေ႐ာက္တာေပါ့။ ႐ွင္း႐ွင္းေျပာ႐႐င္ သူလည္းေတာ္ေတာ္ ေခါင္းၾကိမ္းမွာပဲ။"
ဒီကိစၥကို အထက္အာဏာပိုင္ေတြသိ႐ွိႏိုင္ဖို႔ ျပည္ထဲေ႐း၀န္ၾကီးဌာနကို စာတင္ဖုိ႔ စီစဥ္ေန တယ္လို႔ နန္းစန္းစန္းေအး ေျပာပါတယ္။
"သူအထဲထဲကုိေ႐ာက္သြားတဲ့အခါမွာ အစ္မလည္း အမ်ားၾကီးဒုကၡေ႐ာက္တယ္။ စီးပြားေ႐း ကတဖက္၊ သူ႔ကုိေတြ႔ဖုိ႔ကတဖက္၊ စိတ္ေသာကေတြက အမ်ားၾကီးေ႐ာက္ေတာ့ အထက္လူၾကီးေတြလည္းသိေအာင္ေပါ့ ဒီကိစၥကုိ။ နဂုိတည္းကုိက စာတင္ခ်င္တယ္။ အဲဒါနဲ႔ သူကလည္း အဲလုိ အထက္ကလူၾကီး သိေအာင္ဆုိၿပီးေတာ့ စာတင္ပါလုိ႔ သူက အစ္မကုိေျပာတယ္။ အစ္မေ႐းတတ္သလုိေ႐းၿပီးေတာ့ တင္လုိက္မယ္ေပါ့။"
ဒီကဗ်ာကို အယ္ဒီတာက ဘာေၾကာင့္ထည့္သြင္းေဖာ္ျပသလဲဆုိတာေတာ့ မေျပာတတ္ပါဘူးလို႔ နန္းစန္းစန္းေအးက ေျပာပါတယ္။
"သူ႔စိတ္ကုိလည္း အစ္မ မသိႏုိင္ဘူးေလ။ သူ ေစတနာနဲ႔ထည့္တာျဖစ္႐င္ျဖစ္မယ္။ သူထည့္ေစခ်င္လုိ႔ ထည့္တယ္ဆုိတာလည္း ျဖစ္ႏုိင္တာပဲ။ "
ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ျပီး ႐န္ကုန္စာနယ္ဇင္းသမားတဦးက ဦးျမတ္ခိုင္ကို ျပစ္တင္ေ၀ဖန္ပါတယ္။
"စာနယ္ဇင္းသမားတေယာက္အေနနဲ႔ ေျပာ႐မယ္ဆုိ႐င္ေတာ့ ကုိျမတ္ခိုင္ဟာ သက္ သက္မဲ့ ဒါကုိ တကယ္စိတ္ဓာတ္႐ွိတဲ့လူတေယာက္ကုိ ေခ်ာက္တြန္းျပီးေတာ့ ေထာင္မက် က်ေအာင္ ဆင္လုိက္ တဲ့ကိစၥေပါ့။ သူနဲ႔ အာဏာပုိင္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းလုပ္တယ္လုိ႔ပဲ ေျပာလုိ႔႐မွာေပါ့။ "
အာဏာပိုင္ေတြက ကိုေစာေ၀ကို အင္းစိန္ေထာင္မွာ ထိန္းသိမ္းထားဆဲျဖစ္ေပမယ့္ အခ်စ္ဂ်ာနယ္ကိုေတာ့ ျပန္လည္ထုတ္ေ၀ခြင့္ျပဳလိုက္လို႔ ဒီအပတ္ တနလၤာေန႔မွာ နႏၵာလႈိင္၊ လူမင္းတို႔ပါ၀င္တဲ့ 'ဓမမၼာေသာက အင္း၀႐ာဇာ' ရုပ္႐ွင္ပုိစတာမ်က္ႏွာဖံုးနဲ႔ ထုတ္ေ၀တာ ေတြ႔႐ပါတယ္။ ေဖေဖာ္၀ါ႐ီဆယ့္ေလး ကဗ်ာကို စိစစ္ေ႐းက ပယ္ပါလ်က္ ဘာေၾကာင့္ ဂ်ာနယ္မွာ ထည့္သြင္း ေဖာ္ျပသလဲဆိုတဲ့ကိစၥကို ေမးျမန္း႐ာမွာ ဦးျမတ္ခိုင္က 'ကိုေစာေ၀က စာမူေပးလို႔ ထည့္သြင္းေဖာ္ျပတယ္' လို႔သာ ေျဖၾကားပါတယ္။
"အမွန္က ဒါ ေစာေ၀ ေပးတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ေဖာ္ျပတာ။ ဒါပဲေလ။ ဒါအျဖစ္မွန္ပဲ။ အားလုံးသိ ျပီးသားပဲ။ တေလာကလုံးသိတယ္။ ေစာေ၀ က်ေနာ္တုိ႔ကုိေပးတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ေဖာ္ျပတယ္။ ဒါပဲ"
puzzle poem
“အာဏာ႐ူးႀကီး မႉးႀကီး သန္းေရႊ” ကဗ်ာ ပေဟဠိ
မဇၩိမ/ နန္းေဒဝီ Friday, 22 February 2008 15:42 - ျမန္မာစံေတာ္ခ်ိန္ နယူးေဒလီ။ ။
စာေပစိစစ္ေရးက ပယ္ခ်ခဲ့သည့္ ကဗ်ာျဖစ္ေသာ “ေဖေဖာ္ဝါရီ ဆယ့္ေလး” ကို အခ်စ္ဂ်ာနယ္တြင္ ဇန္နဝါရီလက ေဖာ္ျပခဲ့မႈသည္ ပေဟဠိ ျဖစ္ေနသည္။
“အာဏာ႐ူးႀကီး မႉးႀကီး သန္းေရႊ” ဟု စကားဝွက္ ပါရွိေသာ ကိုေစာေဝ၏ ကဗ်ာ ရန္ကုန္အေျခစိုက္ အပတ္စဥ္ထုတ္ ဂ်ာနယ္တြင္ ပါရွိခဲ့ျခင္းကို ကဗ်ာဆရာ ကိုင္တိုင္ မသိရွိပဲ ျဖစ္ေနသည္ဟု ကဗ်ာေၾကာင့္ အထိန္းသိမ္း ခံေနရသူ၏ ဇနီးသည္ ေဒၚနန္းစမ္းစမ္းေအးက ေျပာသည္။
“ကိုေစာေဝက တခုေတာ့ ေျပာလိုက္တယ္။ ဒီကဗ်ာက စိစစ္ေရးက ပယ္ထားတယ္၊ ကဗ်ာကို ၾကက္ေျခခတ္လည္း ခတ္ထားၿပီးသား။ အဲဒီလို ပယ္ၿပီးသားကို ကိုျမတ္ခိုင္က သူ တာဝန္ယူတယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ ထည့္လိုက္တာလို႔ ေျပာတယ္” ဟု ေထာင္ဝင္စာ သြားေရာက္ေတြ႔ခဲ့သည့္ ေဒၚနန္းစမ္းစမ္းေအးက ေျပာသည္။
သို႔ေသာ္ ဂ်ာနယ္၏ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ျဖစ္သူ ဦးျမတ္ခုိင္ကမူ ကာယံရွင္ကိုယ္တိုင္ သေဘာတူညီမႈျဖင့္ ပံုႏွိပ္ ထုတ္ေဝခဲ့သည္ဟုု မဇၩိမသို႔ ေျပာျပခဲ့ဖူးသည္။
“ေစာေဝက က်ေနာ့္ကို ဖုန္းဆက္တယ္။ Valentine Day အတြက္ ကဗ်ာေပးခ်င္တယ္ ေျပာတယ္။ Valentine Day ဆိုတဲ့ စကားလံုးက ရမွာ မဟုတ္ဘူး ဆိုျပီး ေဖေဖာ္ဝါရီ ဆယ့္ေလး ဆိုျပီး ေရးလို႔ ေျပာတယ္။ သူပို႔တဲ့ ကဗ်ာ၊ ေစာေဝ ကိုယ္တိုင္ က်ေနာ့္ကို ဖုန္းဆက္ျပီး ေပးတဲ့ ကဗ်ာ” ဟု ဦးျမတ္ခိုင္က ေျပာသည္။
ေနာက္ထပ္ ျပဳလုပ္သည့္ တယ္လီဖုန္းမွတဆင့္ ေမးျမန္းျခင္းကို ေျဖၾကားရာတြင္ ဦးျမတ္ခိုင္က “က်ေနာ္ေျပာရင္ က်ေနာ့္ Voice ပဲျဖစ္မယ္။ ကာယကံရွင္က ေစာေဝ။ ေစာေဝ သူ အသိဆံုးပဲ။ ဒီအခ်ိန္မွာ ေစာေဝက အထဲမွာ ရွိေနတဲ့အတြက္ က်ေနာ္ ဘာမွမေျပာလိုဘူး။ က်ေနာ္တို႔ေၾကာင့္ ဘယ္သူမွလည္း မနစ္နာေစခ်င္ဘူး။ တျခား လူေၾကာင့္လည္း က်ေနာ္ မနစ္နာခ်င္ဘူး။ က်ေနာ္နဲ႔ သူက ေျပာမနာ ဆိုမနာ ေနလာခဲ့ၾကတဲ့ သူေတြဆိုေတာ့ ဒီအခ်ိန္မွာ ဘာမွမေျပာလိုဘူး” ဟု ေျပာသည္။
ကဗ်ာေၾကာင့္ ဟိုးေလးတေက်ာ္ေက်ာ္ ျဖစ္ခဲ့ျပီး အခ်စ္ဂ်ာနယ္ ထုတ္ေဝခြင့္ကို စာေပစိစစ္ေရးက တလခန္႔ ရပ္ဆိုင္းခဲ့ေသာ္လည္း၊ ယမန္ေန႔က စ၍ ျပန္လည္ ထြက္ရွိလာမႈအေပၚ ရန္ကုန္စာေပ အသိုင္းအဝိုင္း အတြင္းႏွင့္ သတင္းစာ ေလာကတြင္ ေဝဖန္စရာ ျဖစ္ေနသည္။
ကဗ်ာေရးသူကိုေတာ့ ဇန္နဝါရီ ၂၂ ရက္ေန႔ ကတည္းက ဖမ္းဆီးခဲ့ျပီး ယေန႔တိုင္ တရားရုံး ထုတ္ျခင္းမရွိဘဲ အင္းစိန္ေထာင္တြင္ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားသည္။
ဦးျမတ္ခိုင္ကို သတင္းစာေပ အသိုင္းအဝိုင္းႏွင့္ စစ္အစိုးရ ဆန္႔က်င္ေရး ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားက စစ္အစိုးရ အလိုက် လုပ္ေဆာင္ေနသူဟု ယံုၾကည္ၾကသည္။
ထိုင္းႏိုင္ငံအေျခစိုက္ ျမန္မာ့သတင္းသမဂၢ (ဘီအမ္ေအ) အတြင္းေရးမႉး ကိုစံမိုးေဝ က “ကိုျမတ္ခိုင္ကိုေတာ့ အေရးယူတာမ်ဳိး မလုပ္ဘဲနဲ႔ ေရးတဲ့ သူတေယာက္ထဲကို အခုလို လုပ္တာကေတာ့ ျဖစ္႐ုိးျဖစ္စဥ္ေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ တကယ္လို႔ ကိုေစာေဝကို ဒီကဗ်ာ ထည့္သံုးမယ္ ဆိုတာကို အေၾကာင္းမၾကားဘဲနဲ႔ ထည့္လိုက္တာ ဆိုရင္ေတာ့ က်င့္ဝတ္သိကၡာ မရွိဘဲနဲ႔ လုပ္လိုက္တဲ့ လုပ္ရပ္မ်ဳိး ျဖစ္တယ္” ဟု ေျပာသည္။
“ေဖေဖာ္ဝါရီ ဆယ့္ေလး” ကဗ်ာတြင္ ပါရွိသည့္ ထိပ္စီးစာလံုးမ်ားကို အစဥ္လိုက္ ဖတ္ၾကည့္ပါက “အာနာ (ဏာ) ႐ူးႀကီး၊ မႉးႀကီးသန္းေ႐ႊ” ဟု အဓိပၸာယ္ ထြက္သည္။
20.2.08
15.2.08
a small book of poems celebrating Saw Wai’s special valentine
ေစာေ၀ကုိဂုဏ္ျပဳတ့ဲ ကဗ်ာစာအုပ္တစ္အုပ္ ထြက္လာပါျပီ။
အဂၤလိပ္လုိ ေရးထားပါတယ္။
ကုိေစာေ၀ေရးဖဲြ႔ခ့ဲသလုိပဲ ကဗ်ာဆရာ ၁၂ ေယာက္က အာဏာရူးဗုိလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးသန္းေရွြ ဆုိတ့ဲ ၀ါက်ကုိ ကဗ်ာေတြထဲမွာ ၀ွက္ျပီး ဖဲြ႔ဆုိထားပါတယ္။
စာမ်က္ႏွာ ၂၀ ပါတ့ဲ ကဗ်ာစာအုပ္ကုိ ေဟာဒီမွာ ေဒါင္းလုတ္ လုပ္ပါ။
An American poet named A. J. Patrick Liszkiewicz heard this news and has put together with twelve contributors a small book of poems celebrating Saw Wai’s special valentine. The book is available here (PDF) and is of course called “Power Crazy Senior General Than Shwe.” All of the poems in it play with those words, some mimicking in English Wai’s first-word strategy, others doing more cryptic exercises, working the phrase in forward and backward and at angles. You could waste hours at the office or on the train or in bumper-to-bumper unraveling these gems.
distributing SawWai's poem on valentine's day
ကိုေစာေဝ ကဗ်ာမ်ား ျဖန္႔ေဝ
မဇၩိမသတင္းဌာန 14 February 2008
စစ္အစိုးရ၏ လုပ္ရပ္မ်ားအေပၚ ေထာက္ခံသည့္ စာရြက္မ်ားႏွင့္ “အာဏာ႐ူးႀကီး မႉးႀကီးသန္းေရႊ” အဓိပၸာယ္ရသည့္ ကဗ်ာမ်ားကို ရန္ကုန္တုိင္းအတြင္း ယေန႔တြင္ တသီးတျခားစီ လိုက္လံ ျဖန္႔ေဝခဲ့ၾကသည္။
လူငယ္မ်ားက ခ်စ္သူမ်ားေန႔ က်ေရာက္သည့္ ၾကာသာပေတးေန႔ ေန႔လည္ ၁၁ နာရီခန္႔တြင္ ေက်ာက္တံတားၿမ့ဳိနယ္ ကားလမ္းေပၚတြင္ ၈၈ မ်ဳိးဆက္သစ္ ေက်ာင္းသားလူငယ္မ်ား (ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏုိင္ငံ) အမည္ခံ လူငယ္တစုက ေအဖိုးအရြယ္ စာရြက္တြင္ စစ္အစုိးရ၏ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ လမ္းစဥ္ ၇ ခ်က္ကုိ ေထာက္ခံထားသလို၊ ေမလတြင္ ျပဳလုပ္မည့့္ လူထုဆႏၵ ခံယူပြဲကုိ ႀကိဳဆုိေၾကာင္းႏွင့္ ၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္တြင္ က်င္းပမည့္ ေရြးေကာက္ပြဲကုိ ႀကိဳဆုိေၾကာင္း ေရးသားပါရွိသည္။
စာရြက္မ်ားတြင္ အဖြဲ႔၏ တံဆိပ္ႏွင့္ ကိုေအးလြင္ဆိုျပီး ပါရွိသည္ဟု မ်က္ျမင္ ေတြ႔ရွိသူတဦးက မဇၩိမကို ေျပာသည္။ အျငင္းပြားဖြယ္ရာ ကိုေအးလြင္မွာ စစ္အစိုးရ အေထာက္အပံ့ျဖင့္ လႈပ္ရွားေနသူ ျဖစ္ျပီး စစ္တပ္က ႏိုင္ငံအာဏာကို ခ်ဳပ္ကိုင္ထားျခင္းကို သေဘာတူသူ ျဖစ္သည္။
“ျမန္မာ စစ္အစိုးရရဲ့ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ကို ေထာက္ခံပါတယ္ ဆုိၿပီးေတာ့ ေက်ာင္းသား မဟုတ္တဲ့ လူငယ္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ စာရြက္ေတြ လုိက္ေဝေနပါတယ္” ဟု မ်က္ျမင္သက္ေသ က ေျပာသည္။
သို႔ေသာ္လည္း ကိုေအးလြင္၏ အဖြဲ႔ကို ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းရာ ဖုန္းကိုင္ေသာ ကိုရဲထြန္းက သူတို႔ စာရြက္ ျဖန္႔ေဝျခင္း မဟုတ္ဟု ျငင္းဆိုလိုက္သည္။
“ဒီေန႔ ျဖန္႔ခဲ့တဲ့ စာရြက္ေတြ အေပၚမွာ သေဘာထားအျမင္ ေျပာရရင္ စာရြက္ကုိ မေတြ႔တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ သေဘာထားေပးဖုိ႔ ခက္တယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ နာမည္ကို သံုးၿပီးေတာ့ လုပ္တဲ့ကိစၥက ဒါဟာ မလုပ္သင့္တဲ့ ကိစၥပဲေလ။ ႏုိင္ငံေရးလုပ္တဲ့ လူေတြက ဒါ သိကၡာ ရွိရတာကိုး။ ကိုယ္လုပ္ရင္ ကိုယ္ ေျဗာင္လုပ္ရမယ္။” ဟု ေျပာသည္။
မ်က္ျမင္သက္ေသကလည္း ၈၈ မ်ဳိးဆက္သစ္ ေက်ာင္းသားလူငယ္မ်ား (ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏုိင္ငံ) ဆုိသည့္ ဆုိင္းဘုတ္ကို ကိုင္ကာ လုိက္ေဝေနျခင္း ျဖစ္ျပီး အာဏာပုိင္မ်ား၊ စည္ပင္ ရဲတပ္ဖြဲ႔မ်ားက လမ္းေဘးတြင္ ရပ္ၾကည့္ေနေသာ္လည္း မည္သို႔မွ် အေရးယူ ေဆာင္ရြက္ျခင္း မရွိဟု ေျပာသည္။
“ေဝတဲ့အခ်ိန္မွာ စည္ပင္ရဲတုိ႔၊ ယူနီေဖာင္း ဝတ္ထားတဲ့ ရဲေတြကအစ အဲဒီစာကုိ ေဘးေတြမွာ လုိက္ေဝေနတယ္။ ေက်ာင္းသားေတြပဲ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ က်ေနာ္ ေတြ႔ရသေလာက္က အာဏာပုိင္ေတြ ကိုယ္တုိင္ကလည္း လုိက္ေဝေနတာ” ဟု အျခားေသာ ေဒသခံ တဦးကလည္း ေျပာသည္။
အဖ်က္သမား မွန္သမွ်ကုိ ေခ်မႈန္းၾက စာသားအျပင္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရး သြားေနသည္ကုိ ရပ္တန္႔ၿပီး လမ္းစဥ္ ၇ ခ်က္အတုိင္း သြားရန္ႏွင့္ ဖမ္းဆီးထားသည့္ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသား အားလံုးကုိ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားမ်ား အျဖစ္ မသတ္မွတ္ဘဲ ရာဇဝတ္မႈ က်ဴးလြန္မႈႏွင့္ ဖမ္းထားသည္ဟု အသိအမွတ္ျပဳေရး ေရးသားထားသည္။ ထို႔ေနာက္ စက္တင္ဘာလတြင္ ဆႏၵျပခဲ့သည့္ သံဃာေတာ္မ်ားသည္ သံဃာအတုမ်ား ျဖစ္သည္ဟု ပါရွိသည္။
စစ္ေခါင္းေဆာင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး သန္းေရႊကို ထိုးႏွက္ထားသည့္ ကဗ်ာတပုဒ္ကိုေတာ့ လူငယ္တစုက အင္းစိန္ေစ်း၊ လွည္းတန္း၊ ကမာရြတ္ေစ်းႏွင့္ မဂၤလာဒံုေစ်းတို႔တြင္ ျဖန့္ေဝခဲ့သည္ဟု ကိုယ္တိုင္ ပါဝင္ျဖန္႔ေဝခဲ့သူ လူငယ္တဦးက ေျပာသည္။
“တေနရာမွာ ၁ဝ မိနစ္ၾကာ ျဖန္ခဲ့တယ္။ ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္နဲ႔ ျဖန္႔ေဝႏုိင္ခဲ့တယ္။ စာရြက္ အေခါက္ေလးေတြနဲ႔ လူကိုယ္တုိင္ လုိက္ေပးတာ။ အခုအခ်ိန္အထိ ဖမ္းဆီးခံရတာ မရွိေသးဘူး” ဟု သူက ေျပာသည္။
စစ္အစိုးရက ဒီမိုကေရစီ လိုလားသူ အတိုက္အခံမ်ား၏ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားမႈကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ျဖိဳခြင္းေလ့ရွိရာ လ်ဳိ႕ဝွက္စြာ လႈပ္ရွားၾကရသည္။
ကဗ်ာပိုင္ရွင္ ကိုေစာေဝ မွာ အင္းစိန္ေထာင္အတြင္း အက်ဥ္း က်ခံေနရသည္။ ကိုေစာေဝက အခ်စ္ဂ်ာနယ္တြင္ “ခ်စ္သူမ်ားေန႔” အထိမ္းအမွတ္ “ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၄” ဆိုသည့္ ကဗ်ာတပုဒ္ကို ေရးသားခဲ့ရာ ကဗ်ာ ထိပ္စီးစာလုံးမ်ား ကို အစဥ္လိုက္ စီၾကည့္လွ်င္ “အာဏာ႐ူးႀကီး မႉးႀကီးသန္းေရႊ” ဟု အဓိပၸါယ္ရသည္။
irish poets support Saw Wai
အုိင္းရစ္ကဗ်ာဆရာၾကီး ဦးေဆာင္ျပီး ျမန္မာအစုိးရကုိ ဆႏၵျပမည္
RFA 14-2-2008
ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ကဗ်ာဆရာေစာေ၀ကုိ အက်ဥ္းခ်ထားတာနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ - - ( အျပည့္အစုံဖတ္ရန္ )
12.2.08
one more poem in SawWai's style
poem in SawWai's style
ေအာက္မွာဖတ္ရမယ့္ ကဗ်ာနဲ႔ မွတ္ခ်က္ကုိ A,Ngwei ဘေလာ့ဂ္ ကေန ယူတယ္။ အေငြ႔ တ့ဲ။ ကေလာင္နာမည္က။ အေငြ႔ ေရးတ့ဲကဗ်ာ။ ေစာေ၀ကဗ်ာမဟုတ္။ သုိ႔ေပမ့ဲ ဖတ္ၾကည့္ပါဦး၊ ဇန္န၀ါရီ ၂၄၊ ၂၀၀၈ ရက္စဲြနဲ႔ တင္ထားတာ။
စိတ္ရဲ႕ တံခါးမွာ ေဆးေရာင္အျဖဴသုတ္ထားပါ။
မိတ္ေဆြ ခင္ပြန္းမရွိတဲ့ သစ္ပင္
စာ စာေ၀ ပြင့္လန္းႏိုင္မည္တဲ့လား
သန္းၾကြယ္ သူေဌးတစ္ေယာက္ရဲ႕
ေရႊေရာင္အိပ္မက္….
လူတစ္ေရာက္ရဲ႕ စိတ္ေၾကာင့္ပင္ အဆံုးသတ္သြားေစႏိုင္ရဲ႕
သတ္ပံု ေတြကို ကိုယ့္သမိုင္းမွာ မွားမွားေရးၾကရင္..
သမာသမတ္ ရွိႏိုင္ပါ့မလား။
မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္ခဲ့ေပမဲ့
င ေပါ တစ္ေယာက္လို႕ အေျပာခံရေသးတာပဲ..။
ရဲရဲေတာက္ေနတဲ့ အတြင္းစိတ္မီး
ျပည္လံုးခ်မ္းသာပါေစ လို႕ ဆုမေတာင္းခဲ့ဘူး ..ငါ မွ ငါ..
သို႕ေသာ္လည္း… ငါတို႕
သြားေတြဟာ ျဖဴျဖဴစင္စင္ အစာကို ၀ါးစားဖို႕ဘယ္ေတာ့မွ စိတ္မကူးဘူး။
မေန႕တေန႕က အဖမ္းခံလိုက္ရတဲ့ ကဗ်ာဆရာ ေစာေ၀ရဲ႕ အေျပာင္ေျမာက္ဆံုးေရး ဟန္နဲ႕ ေရးသားထားပါတယ္။မိတ္ေဆြမ်ား အဓိပၸယ္ေပါက္ၾကမယ္လို႕လည္းထင္ ပါတယ္။
saw wai's poem from Dr.Lun's blog
ေဒါက္တာလြန္းေဆြဘေလာ့ဂ္မွာ ေတြ႔တ့ဲကဗ်ာ။ Jan 6 ရက္စဲြနဲ႔ တင္ထားတာ။ ေစာေ၀ရဲ႔ ကဗ်ာ တ့ဲ။ "ထားခ့ဲ" ။
11.2.08
an article in US newspaper
ယူအက္စ္၊ မန္ဆာခ်ဴးဆက္ျပည္နယ္၊ ေဘာ္စတြန္ျမိဳ႔ေတာ္အေျခစုိက္ The Christian Science Monitor သတင္းစာမွာ ကုိေစာေ၀အေၾကာင္း ေရးထားတယ္။ သိျပီးသားေတြဆုိေပမယ့္ သူတို႔ ဘယ္လုိေရးၾကသလဲ သိခ်င္လုိ႔ ဖတ္ၾကည့္မိတယ္။ အဂၤလိပ္စာလည္း ေလ့လာျဖစ္တယ္။
Burma's censors monitor Internet, newspapers - and poets
By Danna Harman
Mon Feb 11
Rangoon, Burma - Saw Wai is a Burmese poet known for his love songs. His eight-line Valentine's Day ode, about a brokenhearted man in love with a fashion model, was a particularly tender one. But there was one problem.
If read vertically, the first word of each line formed the phrase: "Power Crazy Senior General Than Shwe."
The senior general himself, head of Burma's (Myanmar's) military junta, could not have been amused. The head of the censorship board was urgently called to the capital; the weekly "Love Journal" has been shut down and copies of the offending edition were yanked from newsstands.
Saw Wai is now in jail, where apparently he will spend Feb. 14 in isolation, behind bars.
Extreme government censorship is as much a part of life in today's Burma as rice and pagodas. Everything from TV programs to newspaper ads goes through a rigorous vetting board. But the junta is fighting a losing battle against a population hungry for information, armed with tools ranging from transistor radios to sneaky editors and myriad ways to bypass blocks on Internet sites.
Since last September's monk uprising, the censorship has increased. And criticism of the ruling junta is not all that is wiped out – so is most bad news, including reports on natural disasters and defeats of the national soccer team. Even good news can be cut if it's about countries out of favor with the government.
Reporters Without Borders' (RSF) Press Freedom Index placed Burma 164th out of 168 countries last year, just ahead of Cuba, Eritrea, Turkmenistan, and North Korea. This year, the country might do even worse.
"The police and army continue to hunt for journalists and activists who photographed and filmed the [September 2007] crackdown on the pro-democracy demonstrations," RSF says in its January report.
All TV and radio stations in Burma are government owned. The same is true for the country's three daily papers, which routinely run front-page stories along the lines of "Maj-Gen Khin Zaw of Ministry of Defense inspected bridges on the railroad yesterday," or Maj- Gen Tha Aye of the Ministry of Defense attended a ceremony to broadcast fertilizers for summer paddy."
Far more popular than the dailies are the 80-odd privately owned weekly and monthly magazines here – which are read, according to the British Broadcasting Corporation's (BBC) World Service Trust, by some 40 percent of the urban and 20 percent of the rural population.
Yet these have to submit everything from their editorials to cartoons to a government censorship board before publication. Falling afoul of the board results in immediate punishment ranging from having the paper closed, to years of imprisonment (see sidebar story).
Very slow Internet access – which, in any case, is found only in the biggest cities – while cheap, is still a luxury for many. It, too, is under government control. Officially, all e-mails go through the authorized government-run Internet service providers, where detailed data on users is collected, and the mail itself is scoured, sometimes causing days of delays. Popular e-mail sites such as hotmail.com and gmail.com, along with foreign newspapers and a long list of other supposedly undesirable sites, are blocked.
Following last year's riots, all Internet access was cut off for three weeks. And, according to several Internet café owners, since then, they have been pressured to register the personal details of all customers and save screen images every five minutes on each computer – all of which could be demanded at any time by authorities.
So how does news actually get in, out, and about? The commercial papers are locked in a never-ending game of cat and mouse with the censors, explains an editor of one popular weekly here, who spoke on condition of anonymity because of security concerns. For example, newspapers typically re-send the same stories to the censor board a few weeks later, rewritten, with a new headline. "If we fail the first time, we restick the main point about three quarters of the way down in the story and surround it with very technical language to get the censors bored. We can still say a lot," he explains.
"Journalism is a vehicle for doing what we care about – which is actively advocating for social and economic change," admits the publisher of another weekly, who also asked his name not be used.
Meanwhile, foreign shortwave radio services are enormously popular here, with an estimated 40 percent of Burmese tuning in to the BBC, Voice of America Burmese broadcasts, Radio Free Asia, and the Democratic Voice of Burma. Small Chinese-made radios cost as little as $5.
Watching satellite television is harder because of frequent electric outages, and the expense. Nonetheless, it is popular with Burmese gathering in tea shops to watch sports and catch news.
"My constituency is a small town in upper Burma, but even there we have small satellite dishes and radios, and everyone is listening to the radio or watching the tennis," says U Han Tha Even, spokesman of the opposition NLD. "Even the military is listening to the BBC. Where else would they get information?"
In addition, in Rangoon and Mandalay, months-old copies of The Economist or Time magazine pass like gold from hand to hand. At night, under generator-run lights, locals crowd into makeshift outdoor secondhand book markets, browsing.
The Internet cafes in these main cities are packed with youngsters overriding the blocks with endless formulas to reach proxy servers – and freely surfing the web, in open defiance of the law. They chat with friends across the border in Thailand, check gmail accounts, read news, search for scholarship opportunities overseas, and follow American celebrity antics.
"I think there as many ways to enter gmail through side portals as there are ways to block it," says Zaw Zaw, a young Internet cafe owner, who admits he does not follow rules about tracking customers, and, so far, nothing has happened.
"Media from the outside is so very important," stresses Burmese monk in exile Abbot U Uttara, who heads the Sasana Ramsi Vihara in London. "Not only to stay informed, but because it conveys to those within Burma that the world has not forgotten them."
The flow of information goes both ways. While Burma is notoriously strict about letting foreign journalists into the country and restricts travel within Burma, many do enter, and a lot of what the junta is trying to cover up is reported anyway. Meanwhile, courageous local journalists reporting for outside media are very active. Burmese news sites based outside the country – such as Irrawaddy.org~~a href="http://"/~~and Mizzima.com – put out daily reports using journalists within.
During September's demonstrations, despite a heavy crackdown on media, and the shooting to death of a Japanese journalist (which the government claims was accidental), images of the beatings and shootings of unarmed protesters crossed the world within minutes of the events – courtesy, mainly, of local activist journalists who rushed to nearby cafes or embassies with photos and reports. Mobile phones, while more expensive in Burma than almost anywhere else, are also becoming popular – allowing for immediate sending of both photos and text messages.
Valentine's Day poet Saw Wai remains in jail, says the weekly publisher, but there is no doubt others will continue fighting the boundaries here by cheekily sending out subversive messages, flooding the censors with reworded news stories, buying more radios, and bypassing blocked sites. "The times where you could isolate a whole country will never return. It's just not possible," he says. "Ours are small victories, but they are still victories."
27.1.08
irrawaddy by saw wai
ဧရာဝတီ
ေစာေ၀
အိုင္တီေခတ္ရဲ႕ပင္လယ္၀က
တိုင္းျပည္တျပည္ကိုဆန္ၿပီး
ႏွလံုးသားထဲထိ ၾကည့္ျမင္ခံစားခ်င္တယ္ဆိုရင္
လူယဥ္ေက်းတို႔ေမြးဖြားရာေျမ
ဧရာ၀တီ …..။
ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇးရွင္းထဲကို
စီး၀င္ေနတဲ့
သန္႔စင္ျမစ္
ဧရာ၀တီ …..။
သဘာ၀ရတနာသိုက္ရဲ႕ႏို႔ရည္
ေျမရဲ႕ေမတၱာကို အျပႏိုင္ဆံုးစီးဆင္းမႈ
သတၱျမန္မာကိုအလုပ္အေကၽြးဆံုးျမစ္
ဧရာ၀တီ …..။
ေရအလ်ဥ္ထဲမွာေတာ့
အခမ္းနားဆံုးနဲ႔ေပါႂကြယ္၀ဆံုး
သမိုင္းမ်ားအစရဲ႕ထိပ္ဆံုး
ကံုလံုႂကြယ္၀မႈေတြ လွ်ပ္လွ်ပ္ေျပးေနတဲ့
ဧရာ၀တီ …..။
သူ႔ကိုေမးတင္လာသမွ်
ၿမိဳ႕ရြာအိုးအိမ္အသက္ေတြကို
သူ႔ေသြးေတြ ျမစ္ေရတင္ ျဖည့္ေပးမယ္
လူ႔၀မ္းစာေတြအတြက္
ကူေဖာ္ေလာင္ဖက္လင္းပိုင္ေတြကို
ေထြးပိုက္ထားေပးမယ္
သူကလူလိုပါပဲ
တခါတရံ
ခက္ထန္တိုက္စားမယ္
ပ်က္သုဥ္းရတာေတြရိွမယ္
ဒါေပမယ့္ ေသာင္အျဖစ္နဲ႔
ၿမိဳ႕မၿငိမ္း ထြန္းခဲ့တယ္
ခင္၀မ္း ထြန္းခဲ့တယ္
အဥၨလီ ေမာင္ေမာင္ ထြန္းခဲ့တယ္
ထူးအိမ္သင္ ထြန္းခဲ့တယ္
........ အသံအျဖစ္ ထြန္းခဲ့တယ္
........ စာအျဖစ္ ထြန္းခဲ့တယ္
........ အႏုပညာအျဖစ္ထြန္းခဲ့တယ္
....... သူရဲေကာင္းေတြအျဖစ္ ထြန္းခဲ့တယ္
....... အာဇာနည္ေတြထြန္းခဲ့တယ္
တို႔ေျမရဲ့ ၾကက္သီးထဖြယ္
မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ကိုေတြ႔ခ်င္ရင္
ဧရာ၀တီကို ငံု႔ၾကည့္လိုက္ပါ
ထာ၀ရလက္လက္ထေနၿမဲ
ဘယ္ေလာက္လွေနလဲဆို
တိုင္းျပည္တျပည္ရဲ႕ရာဇ၀င္ကို
လက္ထပ္ေပါင္းေဖာ္ရမယ့္ သတို႔သမီး
သူ႔၀မ္းမွာ
သူရဲေကာင္း မဟာသူရဲေကာင္းေတြကို
အၿမဲလြယ္ထား အၿမဲေမြးဖြားေစခဲ့
ဧရာ၀တီ …..။
ျမန္မာ့ေျမေပၚမွာ
ဒီအၿမဲျမစ္မရိွရင္
ဒီေလာက္လွပါ့မလား
ဧရာ၀တီ …..။
သူ႔မ်က္ႏွာထက္
ျဖတ္သြားျဖတ္လာ
ဗိုလ္ျမတ္ထြန္း
န၀ေဒး
မေကြး
အင္း၀
ရတနာပံု
ဗလမင္းထင္
တံတားႀကီးေျခာက္စင္း
အျပံဳးမပ်က္ သယ္ပိုးထား
ဧရာ၀တီ …..။
ေနလစၾကာ၀ဠာႀကီးကို
အၿမဲအၿပံဳးျမျမ နဲ႔
တို႔ေျမကိုလွပေစခဲ့
ဧရာ၀တီ …..။
သူ႔ေခါင္းထက္က
ဆံႏြယ္ပိုးသားလို
ေမခ မလိခ ခ်င္းတြင္း
အပ်ိုဳစင္သတို႔သမီးကို
ယင္ဖိုမသန္းရေအာင္
လိုက္လံေစာင့္ေရွာက္ေနတဲ့
စစ္ေတာင္းနဲ႔သံလြင္ေမာင္ငယ္ႏွစ္စင္း
အိုင္တီသမိုင္းသစ္ရဲ႕ထာ၀ရအပ်ိဳစင္
ဧရာ၀တီ …..။
တိုင္းျပည္ တျပည္ရဲ႕ မရိွမျဖစ္ျမစ္
သမိုင္းေဟာင္းတို႔ထုပ္သိမ္းရာ
သမိုင္းသစ္တို႔ခ်ီတက္ရာ
မဟာရာဇ၀င္မ်ားရဲ႕မိခင္သတို႔သမီး
မရိွမျဖစ္ျမစ္ ဧရာ၀တီ …..။
ဒီဧရာ၀တီ စီးဆင္းတဲ့ေျမမွာ
ငါတုိ႔လည္း
မရိွမျဖစ္ ျဖစ္ရမယ္
သိပၸံေခတ္ရဲ႕ စီးဆင္းျခင္းမွာ
မီရာဉာဏ္ မီရာလက္နဲ႔
မရိွမျဖစ္ေခတ္ကိုျဖတ္သန္းမယ္
တေန႔
ဧရာ၀တီလို ခိုင္မာရမယ္
ဧရာ၀တီက အိုင္တီ ကိုေအာင္ရမယ္
we must win
အားလံုး ဧရာ၀တီ
ဧရာ၀တီဆိုတာ တို႔အားလံုးပဲ
ဧရာ၀တီ …..။ ။
(၂၀၀၇ ဒီဇင္ဘာ ၁၅ မွ ၂၅ အတြင္း ေရးသားသည္)
စာေပစိစစ္ေရးက စာပိုဒ္ ၄ ပိုဒ္ ျဖဳတ္ခဲ့သည့္ ႏြယ္နီမဂၢဇင္းတြင္ ေဖာ္ျပခံရေသာ ကဗ်ာဆရာ ေစာေဝ၏ ဧရာဝတီ ကဗ်ာ ျဖစ္သည္။
ဒီကဗ်ာကုိ www.irrawaddy.org/bur မွာ တင္ထားတယ္။ အုိးေ၀စကၤာပူမွာလည္း တင္ထားတယ္။
news on Saw Wai ( in Eng
ေစာေ၀အေၾကာင္း သတင္းမ်ား (အဂၤလိပ္ဘာသာျဖင့္)
1. The Associated Press: Myanmar Poet Arrested for Critical Poem
2. Myanmar poet arrested - UPI.com
3. Reporters sans fronti'res - Burma
4. CBC.ca Arts - Burmese arrest poet over love verse with secret message
5. Poet arrested for writing "Power Crazy Than Shwe"
6. Secret message in Valentine's verse lands Burmese poet in prison - Asia, World - Independent.co.uk
7. Burmese poet accused of hiding anti-junta message in love poem - On Deadline - USATODAY.com
8. AFP: Valentine poem makes hidden swipe at Myanmar junta
9. BBC NEWS Asia-Pacific Burma poet held for secret insult
10. Burmese poet arrested over coded message - ABC News (Australian Broadcasting Corporation)
11. Dissident love poem lands Burma author in jail - Telegraph
12. The Hindu News Update Service
13. TV3 > News > Story > Burmese poet held for insulting poem
26.1.08
25.1.08
article in mizzima
ေစာေဝ ႏွင့္ က်ေနာ္
ဆိုင္းေမကူး
Friday, 25 January 2008 17:21
www.mizzimaburmese.com/content/view/503/1/
(၁) က်ေနာ္ႏွင့္ေစာေဝသည္ သူငယ္ခ်င္းမဟုတ္ပါ၊၊ မိတ္ေဆြလည္းမဟုတ္ပါ။ ေခတ္ၿပဳိင္ အႏုပညာသမားလည္း မဟုတ္ပါ။ ဒါနဲ႔မ်ား ႀကီးႀကီးက်ယ္က်ယ္ က်ေနာ္ႏွင့္ ေစာေဝဆုိၿပီး စာေရးရ ေကာင္းမည္လားဟု အျပစ္မတင္ေစခ်င္ပါ။ က်ေနာ္ ကုိေစာေဝႏွင့္ နာရီဝက္ခန္႔ အတူ ရွိခဲ့ဖူးသည္၊၊ ငါးမိနစ္ခန္႔လည္း စကား ေျပာဖူးပါသည္၊၊ သူေရးေသာ ကဗ်ာ (၁ဝ) ပုဒ္ခန္႔လည္း ဖတ္ဖူးပါသည္။ ထူးအိမ္သင္ အမွတ္တရ ေဆာင္းပါးမ်ားကုိ ေရးျပန္ေတာ့လည္း ေစာင့္ဖတ္ခဲ့ဖူးပါသည္။ သူ႔စာမ်ားကုိ သူႏွင့္ေတြ႔ဖူးၿပီး ေနာက္ပုိင္းမွ သတိထား ဖတ္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
တကယ္တမ္းမွာေတာ့ လူပုဂိၢဳလ္ခ်င္းမသိခင္၊ မျမင္ခင္ကတည္းကပင္ သူ၏ဖန္တီးမူမ်ားက လႊမ္းမုိးခဲ့ေၾကာင္း ေနာက္မွ သိခြင့္ရခဲ့သည္၊၊ သူ၏ စာေပ အႏုပညာမ်ားႏွင့္ စခဲ့့ျခင္းေတာ့ မဟုတ္ခဲ့ပါ။ က်ေနာ္ အလြန္ႀကဳိက္ေသာ ပဲပုပ္ခ်က္ အပါအဝင္ ခရမ္းခ်ဥ္သီးေထာင္း၊ ပဲငပိ အစရွိေသာ အရံဟင္း (၁ဝ) မ်ဳိးခန္႔ အလကားရေသာ ျမန္မာ ထမင္းဆုိင္ႏွင့္ စရေပလိမ့္မည္။
သူငယ္ခ်င္းတေယာက္က အလြန္ စားေကာင္းေသာ ျမန္မာထမင္းဆုိင္ ေခၚသြားမည္။ က်ေနာ္ မႀကဳိက္ပါက က်သင့္ေငြကုိ သူရွင္းမည္ဟု အာမခံျဖင့္ ေခၚသြားျခင္း ျဖစ္သည္။ မခန္းမနားႏွင့္ သပ္သပ္ရပ္ရပ္ ရွိပါသည္။ ဆုိင္အဝင္ဝတြင္ ေရးထားေသာ စာသားအား ၾကည့္၍ ျပဳံးစိစိ ျဖစ္သြားခဲ့မိသည္။ “ျမန္မာငပိေထာင္း ကမၻာကုိ လႊမ္းေစရမည္” တဲ့။ ဗုိလ္ခင္ညြန္႔၏ အားကစားေတာ့ “ပလုံ” သြားခဲ့ၿပီ၊ ငပိေထာင္းေတာ့ မည္သုိ႔ ရွိသည္ မသိရပါ။ ဆုိင္ထဲ ေရာက္သြားေသာအခါ မ်က္ႏွာစာ တည့္တည့္တြင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ ဓါးစလြယ္ခုတ္ ေနသည့္ပုံကုိ ပုံႀကီးခ်ဲ့၍ စမတ္က်က် ခ်ိတ္ဆြဲထားသည္။ ေဘးနံရံ တဖက္တခ်က္စီတြင္လည္း contemporary art အမ်ဳိးအစား ျဖစ္ပုံရေသာ ပန္းခ်ီကား ႏွစ္ခ်ပ္ကုိ ခ်ိတ္ဆြဲထားသည္။ ခ်ိတ္ဆြဲထားပုံက သာမာန္ အလွဆင္ထားျခင္းမ်ဳိး မဟုတ္ပဲ ခမ္းခမ္းနားနား ခ်ိတ္ဆြဲထားျခင္း ျဖစ္သည္။ ထိုစဥ္ကတည္းက ဤဆုိင္ပုိင္ရွင္သည္ အႏုပညာကုိ ထဲထဲဝင္ဝင္ စိတ္ဝင္စားသူ ျဖစ္ေၾကာင္း ကုိယ့္ဘာသာ မွတ္ခ်က္ခ်ခဲ့သည္။ အလြန္ၿမိန္ခဲ့ၾကပါသည္၊၊ ပုိက္ဆံေပးစားရေသာ ဟင္းမ်ားထက္ အလကားရေသာ အရံဟင္းမ်ားက ပို၍ ေကာင္းေနခဲ့ေသာအခါ ေလာကႀကီးအား ဆင္ျခင္စရာလိုလို ရီစရာလုိလုိ ေျပာၾကရင္းႏွင့္ က်ေနာ္ ကုိယ္တုိင္ ေက်ေက်နပ္နပ္ ေငြရွင္းေပးၿပီး ျဖစ္ေနခဲ့သည္။ အျပန္ၾကမွ ဆုိင္နာမည္အား သတိထားဖတ္မိသည္။ “အဓိပတိ” တဲ့။
လူပ်ဳိလူလြတ္လည္းျဖစ္၊ မိသားစုႏွင့္လည္းေဝး၊ ဖ်င္းကလည္းဖ်င္းသျဖင့္ ရန္ကုန္သည္ က်ေနာ့္အတြက္ အၿမဲတမ္းလုိလုိ အစားအေသာက္ အဆင္မေျပ ျဖစ္ေနတတ္သည္။ စိတ္လုိလက္ရ ထမင္းဆာလာတုိင္း ဗုိလ္ခ်ဳပ္ဓားစလြယ္သုိင္းေနေသာ ထမင္းဆုိင္ကုိသာ ျမင္ေယာင္တတ္လာသည္။ အဓိပတိ ထမင္းဆိုင္ ဗဟန္းကေန လွည္းတန္း ေရာက္လာလွ်င္ေကာင္းမွာပဲဟု ေတြးမိေနတတ္ခဲ့သည္။
ထမင္းဆုိင္ဋီကာ ခ်ဲ႔ေနျခင္းမွာ အျခားေၾကာင့္ေတာ့ မဟုတ္ပါ၊၊ က်ေနာ္ စြဲလမ္းခဲ့ေသာ ပဲပုပ္ခ်က္ ႏွင့္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ဓားစလြယ္ခုတ္ ထမင္းဆုိင္ ပုိင္ရွင္မွာ ကဗ်ာဆရာေစာေဝ ျဖစ္ေၾကာင္း အယ္ဒီတာ တေယာက္ႏွင့္ စကားဆက္စပ္မိရာမွ သိခဲ့ရေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ ေနာက္ဆက္တြဲ အေနႏွင့္ေတာ့ သူသည္ (ျဖဴးဆုိလား၊ ေဇယ်ဝတီ ဆုိလား) ၿမ့ဳိက ျဖစ္ေၾကာင္း၊ အထုိက္အေလွ်ာက္ ေငြေရးေၾကးေရး အဆင္ေျပသူ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ပစၥည္းမ်ား တြဲဆက္၍ ျပသေသာ ပန္းခ်ီ အမ်ဳိးအစားမ်ားျဖင့္ ျပပြဲ လုပ္ဖူးသူ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ နာမည္ႀကီးသူမ်ား ေပါင္း၍ နာမည္ႀကီးေအာင္ လုပ္ေနသူျဖစ္ေၾကာင္း … အစ ရွိသျဖင့္ မေမးပဲ ၾကားခဲ့ရေသးသည္။
သူႏွင့္ မိနစ္ (၂ဝ) ခန္႔ အတူ ရွိေနခဲ့ျခင္းဆုိသည္မွာလည္း ေခ်ာက္တီးေခ်ာက္ခ်က္ က်ေနာ့္ ပန္းခ်ီျပပြဲသုိ႔ လာေရာက္ခဲ့စဥ္ခါက ျဖစ္သည္။ ဟန္းဖုန္းခါးခ်ိတ္ႏွင့္ အသက္ (၄ဝ) ေက်ာ္ ဇာတ္လုိက္ မင္းသားမ်ားကဲ့သုိ႔ စမတ္က်သူ တေယာက္က “က်ေနာ္္ ကဗ်ာဆရာ ေစာေဝပါ” ဟု မိတ္ဆက္လာေသာအခါ ၊ အနည္းငယ္ ဘဝင္မက် ျဖစ္မိခဲ့ပါသည္။
ျမန္မာျပည္ ႏွင့္ ကဗ်ာဆရာ၊
ကဗ်ာဆရာ ႏွင့္ ဟန္းဖုန္း
ဟန္းဖုန္း ႏွင့္ ျမန္မာျပည္
႐ုတ္တရက္ ဆုိေတာ့လည္း။ ။
(၂)
ဘယ္အမွန္တရားမွ ပိန္းပိတ္ေအာင္
မေမွာင္ေစရဘူး
ကမၻာႀကီးေရ...
ငါ့ကိုရရွိထားတာလည္း
နင့္အတြက္ သယံဇာတ တခုပါပဲ၊
ကမၻာႀကီးနင့္ရဲ့ သယံဇာတေတြကို
စစ္ဆိုတဲ့ ဘီလူးႀကီးက
မသဒၶါေရစာ စားသံုး
ကုလသမဂၢက ဆာဂ်ီယိုဒီမဲလိုးကို လြမ္းတယ္
ကမၻာႀကီး
ေရာဂါ ဘယနဲ႔ ကပ္ဆိုတဲ့ မိစၦာက
အလစ္ဝင္သုတ္
ျမန္မာျပည္က ကဗ်ာဆရာလို႔
အမည္ခံမသြားတဲ့
ဆရာ ျမသန္းတင့္ကို လြမ္းတယ္
ကမၻာႀကီး
ငါကဗ်ာဆရာ
နင့္သံယံဇာတအျဖစ္ကေပ်ာက္မသြားဖို႔
အေမေပးခဲ့တဲ့ အသက္ေသြးကို
အားအျဖစ္ေမြး
အႏုပညာဆိုတဲ့ ဒိုင္းလႊားနဲ႔ကာကြယ္
ကဲ လာစမ္း
ဘယ္လိုလက္နက္မ်ဳိးနဲ႔မဆို
ရန္သူ ...
ငါကဗ်ာဆရာကြ
မင္းကို ေရေႏြးၾကမ္းနဲ႔ျမည္းပစ္မယ္
ေစာေဝ
စံပယ္ေဖြးေဖြးေန႔မ်ားသို႔ ခ်ီတက္ခ်င္းမွ
မေဟသီ ၾသဂုတ္ ၂ဝဝ၄
သူႏွင့္ဆုံၿပီးေနာက္ပိုင္း သူ႔ကဗ်ာမ်ားကုိ သတိထားၿပီး ဖတ္ျဖစ္ခဲ့သည္၊၊ ဘယ္သူေတြ ဘာေျပာေျပာ၊ က်ေနာ္္ ဘာျမင္ျမင္ သူကဗ်ာမ်ားက သူ႔တန္ဖုိးကုိ ေဖာ္ျပႏုိင္ခဲ့ပါသည္။
(၃)
ယခု သူႏွင့္ေနာက္တႀကိမ္ ျပန္ထိေတြ႔ခြင့္ရခဲ့ျပန္ပါၿပီ။ ျပည္သူေတြရဲ့ အသံကုိ သူဖြင့္ျပႏုိင္ခဲ့ဲၿပီ။ အာဏာရွင္ေတြကုိ အာခံတဲ့ေနရာမွာ ကဗ်ာဆရာေတြဟာ လက္နက္ကုိင္ထားသူေတြထက္ သတၱိရွိေၾကာင္း ေနာက္တႀကိမ္ ျပသခဲ့ပါၿပီ။
အခုခ်ိန္မွာ ခင္ဗ်ား အထုအေထာင္းခံေနရလား၊ စိတ္ဓါတ္ေတြၿပဳိပ်က္ေနခ်ိန္လား။ ဂုဏ္ယူပါတယ္ ကုိေစာေဝ။ ကဗ်ာဆရာ ဆုိတာကုိက ေလာင္းကြ်မ္းၿပီးသားပါ။ ဒါေပမယ့္ခင္ဗ်ားက ထြန္းညိွခဲ့တယ္။ ကုိယ္တုိင္ အေလာင္ကၽြမ္းခံ ထြန္းညွိခဲ့တဲ့ မီးစတစ ဟာ အဖိႏွိပ္ခံ လူတန္းစားေတြအတြက္ လမ္းျဖစ္လာခဲ့မွာပါ။ ေတာက္ပမႈနဲ႔အတူ ေစာေဝဟာ ပန္းခ်ီကားတခ်ပ္၊ ကဗ်ာတပုဒ္ ျဖစ္တယ္။ ဘယ္သူေတြ ျငင္းမလဲ။ ။ဆုိင္းေမကူး
chronology of Saw Wai
ကိုေစာေဝသည္ ပဲခူးတိုင္း ျဖဴးၿမိဳ႕နယ္၊ ျဖဴးမိတ္ေဆြမ်ားစာၾကည့္အသင္းအား ဦးေဆာင္သူတစ္ဦးျဖစ္ခဲ့သည္။ ယင္းစာၾကည့္အသင္း၏ ဆုေပးပြဲမ်ားကို ၆ ႏွစ္ ၇ ႏွစ္ တိုင္ေအာင္ ႏွစ္စဥ္က်င္းရာတြင္ ပါဝင္ခဲ့သည္။
ျဖဴးၿမိဳ႕ရွိ ဆက္သြယ္ေရး႐ံုးစာေရး ကိုေစာေဝသည္ ၁၉၈၈ ခု ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံုတြင္ ပါဝင္ေသာေၾကာင့္ အလုပ္ထုတ္ခံခဲ့ရသည္။ ၎ေနာက္ပိုင္းတြင္ ရန္ကုန္သို႔ေျပာင္းေ႐ႊ႕အေျခခ်ခဲ့သူ ျဖစ္သည္။ (ဧရာ၀တီ)
လူမႈေရးလုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ကိုင္ေနေသာ အျဖဴေရာင္သက္တံအဖြဲ႔ကို ဦးေဆာင္ေနသူတဦးလည္း ျဖစ္သည္။
အျဖဴေရာင္သက္တံအဖြဲ႔အား အႏုပညာရွင္မ်ားျဖင့္ စုစည္းထားၿပီး အိတ္ခ်္အိုင္ဗီေ၀ဒနာရွင္ ကေလးငယ္မ်ားအတြက္ ရန္ပံုေငြရွာေဖြေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို လုပ္ကိုင္ၾကသည္။
ေ၀ဒနာရွင္ မိဘမဲ့ကေလးငယ္ မ်ားအတြက္ ရန္ပံုေငြရွာေဖြသည့္ အျဖဴေရာင္သက္တံ ကဗ်ာ႐ြတ္ဆိုပြဲမ်ားကို ရန္ကုန္၊ မႏၲေလးမ်ားတြင္ အာဏာပိုင္တို႔က တားဆီးပိတ္ပင္ေနသည့္ၾကားမွ စီစဥ္ႏိုင္ခဲ့သူလည္း ျဖစ္သည္။ (ဧရာ၀တီ)
ကိုေစာေဝ၏ကဗ်ာမ်ားသည္ မဂၢဇင္း၊ ဂ်ာနယ္မ်ားတြင္ ေဖာ္ျပျခင္းခံရသည့္အျပင္ “႐ြက္ပံုးသီး ၿမိဳ႕ျပ” ႏွင့္ “ပန္းဆိုးတန္းစို မွာစိုး” အမည္မ်ားျဖင့္ ကဗ်ာစာအုပ္မ်ားထြက္ခဲ့သည္။ (ဧရာ၀တီ)
“ကြ်န္ေတာ္က ျဖဴးမွာ စားေသာက္ဆုိင္ဖြင့္တယ္။ တျဖည္းျဖည္း ေအာင္ျမင္လာတယ္။ လူလုိ၊ သူလုိ ထူထူ ထဲထဲေလး ျဖစ္ေတာ့ မူရင္းစိတ္ ကဗ်ာဆရာျဖစ္ခ်င္တာက ျပင္းထန္လာတယ္။ ရန္ကုန္ ဆင္းလာပါတယ္။ ဇနီးျဖစ္သူ နန္းစန္းစန္းေအးက လူလုိသူလုိ ေနရေအာင္ ထမင္းဆုိင္ေလး ဖြင့္ေပးတယ္။ မဆုိးပါဘူး။ လူလုိသူလုိေလး ေနရတယ္ေပါ့။ ကြ်န္ေတာ္ခုံမင္တ့ဲ စာေပအႏုပညာ အသုိင္းအ၀ုိင္းနဲ႔လည္း ထဲထဲ၀င္၀င္ ေနေနရတယ္ေပါ့။ လူသိလာတယ္။ ထင္ရွားလာတယ္။ ေအာင္ျမင္တယ္ေပါ့။
တကယ္တမ္း ထမင္းေရာင္းတာပါ။ ေစ်းေရာင္းတာ။ ေစ်းသည္ပါ။ ဒါေပမ့ဲ ကဗ်ာဆရာ၊ အင္စေတာ္ေလးရွင္း၊ အက္တစ္၊ ပါေဖာမာ၊ ဒါရုိက္တာ စသျဖင့္ေတြက ကြင္းစကြင္းပိတ္ေတြ။”
(ေစာေ၀၊ လွ်ပ္တျပက္ဂ်ာနယ္ေဆာင္းပါး)
၂၀၀၈ ဇန္နဝါရီ ၂၁ရက္ေန႔ထုတ္ အခ်စ္ဂ်ာနယ္တြင္ ေစာေဝ၏ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ ပါရိွခ့ဲသည္။
ေဖေဖာ္ဝါရီဆယ့္ေလး
အာရင္ဘက္က ေျပာတယ္
နာ နာခံစားတတ္မွ ခံစားမွ
ရူးရူးမူးမူးကို ျဖစ္ေနမွ
ႀကီးျမတ္တဲ့အႏုပညာလို႔
မွဴးမႈံမႈိင္းေ၀ေစတဲ့ ဓာတ္ပုံေမာ္ဒယ္မေလးေရ
ႀကီးေတာင့္ႀကီးမားက်မွ အသည္းကဲြတဲ့ေရာဂါ တဲ့
သန္းေပါင္းမ်ားစြာေသာ ခ်စ္တတ္သူမ်ား
ေရႊအတိခ်ထားေသာလက္မ်ားျဖင့္ လက္ခုပ္တီး၍ရယ္ပါ။
ေစာေ၀
1.10.2008
စာေၾကာင္းမ်ား၏ ထိပ္ဆံုးစာလံုးမ်ားကို စီလုိက္လွ်င္ “အာနာ႐ူးႀကီး မႉးႀကီး သန္းေ႐ႊ” ဟူသည့္စာသားကုိ ေတြ႔ရသည္။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးသန္းေရႊအား ရည္ရြယ္သည္ဟု အမ်ားက ယူဆၾကသည္။
ကဗ်ာသည္ ၂၁-၁-၂၀၀၈ ေန႔ထုတ္ဂ်ာနယ္တြင္ပါရိွေသာ္လည္း ကဗ်ာေရးသည့္ရက္စဲြကုိ ၁-၁၀-၂၀၀၈ ဟု ေတြ႔ရသည္။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးသန္းေရႊ၏ ေနာက္ဆုံးေန႔ကုိ ရည္ရြယ္လုိဟန္တူသည္ဟုလည္း အခ်ဳိ႔က ဘာသာျပန္ၾကသည္။ ေနာက္ဆက္တဲြျဖစ္ရပ္မ်ားမွာ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္သည္။
ဇန္န၀ါရီ ၂၂
အာဏာပုိင္မ်ားက ကဗ်ာဆရာေစာေ၀ကုိ စာေပစိစစ္ေရးရုံးသုိ႔ ဆင့္ေခၚသည္။ ထုိ႔ေနာက္ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းလုိက္သည္။
ဇန္န၀ါရီ ၂၃
သတင္းဌာနမ်ားတြင္ ကဗ်ာဆရာ ႏွင့္ ကဗ်ာအေၾကာင္း စတင္ ေဖာ္ျပၾကသည္။ ကုိေစာေ၀က အာဏာပုိင္တုိ႔၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ဇနီးျဖစ္သူ နန္းစန္းစန္းေအးထံ တယ္လီဖုန္း ၂ၾကိမ္ဆက္သြယ္စကားေျပာသည္။ အသုံးအေဆာင္ပစၥည္းမ်ား ေတာင္းယူခ့ဲသည္။ (ဘီဘီစီ)
ဇန္န၀ါရီ ၂၄
ရန္ကုန္ျမိဳ႔ ေနရာအခ်ဳိ႔တြင္ ထုိကဗ်ာမိတၱဴအား ျဖန္႔ေ၀မႈမ်ားရိွသည္။
(ဒီဗီြဘီ၊ ဧရာ၀တီ၊ ဘီဘီစီ)
ဇန္န၀ါရီ ၂၅
အာဏာပုိင္မ်ားက ကုိေစာေ၀၏အိမ္သုိ႔ သြားေရာက္စစ္ေဆးရွာေဖြမႈမ်ား ျပဳလုပ္သည္၊ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းဓာတ္ပုံအပါအ၀င္ ပစၥည္းအခ်ဳိ႔ သိမ္းဆည္းသည္။(drlunswe.blogspot.com ၊ ဧရာ၀တီ)
Saw Wai is moved to Insein prison. (moemaka, bbc)
ဇန္န၀ါရီ ၂၆
ေစာေ၀၏ ကဗ်ာသည္ ၂၀၀၇ ခ်စ္သူမ်ားေန႔ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ ေရးသားခ့ဲသည္၊ စာေပစိစစ္ေရးက ပယ္ခ့ဲသည္၊ ယခုႏွစ္တြင္ အယ္ဒီတာျမတ္ခုိင္က ထပ္မံတင္ရာ ခြင့္ျပဳခ်က္ရခ့ဲသည္ဟု ရန္ကုန္တြင္ ေျပာဆုိေနၾကသည္။ (ေဒါက္တာလြဏ္းေဆြ၊ မုိးမခ)
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၂၁
24.1.08
RFA news in burmese
http://www.rfa.org/burmese/news/2008/01/23/poet_arrested_for_coded_poem/
စာဝွက္ကဗ်ာေၾကာင့္ ကဗ်ာဆရာ ေစာေဝ အဖမ္းခံရ
RFA 2008.01.23
ခ်စ္သူမ်ားေန႔ အထိမ္းအမွတ္ ေဖေဖာ္ဝါရီဆယ့္ေလးဆိုတဲ့ ေခါင္းစဥ္နဲ႔ ကဗ်ာေရးတဲ့ ကဗ်ာဆရာေစာေဝကို သက္ဆိုင္ရာက မေန႔က ဇန္နဝါရီ ၂၂ရက္မွာ ဖမ္းဆီးေခၚယူသြားပါတယ္။ ကဗ်ာပါတဲ့ တနလၤာေန႔ထုတ္ အခ်စ္ဂ်ာနယ္ကိုလည္း သက္ဆိုင္ရာက လိုက္လံသိမ္းဆည္းေနတယ္လို႔ ရန္ကုန္စာနယ္ဇင္းအသိုင္းအဝိုင္းက ေၿပာပါတယ္။
ဇန္နဝါရီ ၂၁ရက္ေန႔ထုတ္ အခ်စ္ဂ်ာနယ္မွာ ကဗ်ာဆရာေစာေဝရဲ့ ေဖေဖာ္ဝါရီဆယ့္ေလး ကဗ်ာမွာ စာေၾကာင္းရွစ္ေၾကာင္းပါရွိျပီး စာေၾကာင္းတေၾကာင္းခ်င္းစီက အစမွာေရးထားတဲ့ စာတလံုးခ်င္းကို စီဖတ္ရင္ ‘အာဏာရူးႀကီးမွဴးႀကီးသန္းေရွြ’ လို႔ ဖတ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကိုေစာေဝကို ေခၚယူစစ္ေဆးေနတာ ၿဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ ရန္ကုန္စာေပအသိုင္းအဝိုင္းက ေၿပာပါတယ္။
ကိုေစာေဝကို ေရွြဂံုတိုင္ေနအိမ္က ေခၚသြားခ်ိန္မွာ သူ႔ဇနီး ခ်က္နည္းၿပဳတ္နည္းစာအုပ္ ေရးသားတဲ့ နန္းစမ္းစမ္းေအးက ေနအိမ္မွာရွိမေနပါဘူး။ ကိုေစာေဝကို သက္ဆိုင္ရာက ေခၚယူသြားတာနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး၊ ၿဖဴျမိဳ႔မွာ ေနတဲ့ သူ႔ဆီကို ကိုၿမတ္ခိုင္ရဲ့ အမ်ဳိးသမီးက ဖုန္းလွမ္းဆက္ျပီး အခ်စ္ဂ်ာနယ္ထဲမွာ ကဗ်ာပါလို႔ အဲဒီကဗ်ာေၾကာင့္ ျငိဳျငင္ျပီး ကိုၿမတ္ခိုင္ေရာ၊ ကိုေစာေဝေရာ ေခၚျပီးထိန္းသိမ္းမယ္လို႔ ေၿပာလို႔ မယံုေပမဲ့ လွမ္းၿပီး စံုစမ္းတဲ့အခါ တကယ္ၿဖစ္တဲ့အေၾကာင္း သိရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
ကိုေစာေဝရဲ့ဇနီးဟာ ဒီေန႔ပဲၿဖဴးျမဳိ႔ကေန ရန္ကုန္ကိုၿပန္ေရာက္လာျပီး က်ိဳကၠဆံစစ္ေၾကာေရးစခန္းမွာ သြားေရာက္စံုစမ္းမယ္လို႔ ေၿပာပါတယ္။ အခ်စ္ဂ်ာနယ္ ထုတ္ေဝခြင့္ရထားတဲ့ ကဗ်ာဆရာေမာင္ပန္းေမႊးက ကိုၿမတ္ခိုင္ကို ထုတ္ေဝခြင့္ကဒ္ၿပား ငွားစားတာလို႔ စာေပနယ္က သိၾကပါတယ္။
လွ်ပ္တၿပက္ဂ်ာနယ္တိုက္ကေတာ့ ဗိုလ္တေထာင္ဘုရားလမ္းမွာရိွပါတယ္။ ကိုၿမတ္ခိုင္ကိုလည္း သက္ဆိုင္ရာက မေန႔က ခဏေခၚယူစစ္ေဆးျပီး ၿပန္လႊတ္ေပးလိုက္ပါတယ္။
ဂ်ာနယ္တေစာင္ကို ထုတ္ေဝတဲ့ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ဟာ သူမသိပါဘူး ေၿပာလို႔မရပဲ ဂ်ာနယ္မွာ ပါတာမွန္သမွ် အစအဆံုး တာဝန္ယူရမယ္လို႔ ရန္ကုန္စာနယ္ဇင္း အသိုင္းအဝိုင္းက ေၿပာပါတယ္။
ကိုေစာေဝရဲ့ကဗ်ာပါတဲ့ ဂ်ာနယ္ကို သက္ဆိုင္ရာကလိုက္လံ သိမ္းဆည္းေနလို႔ ဒီကဗ်ာအေၾကာင္း လူေတြၾကား ပိုပ့်ံႏွံ႔သြားတာလို႔ ရန္ကုန္ျမိဳ႔ခံတဦးကလည္း ေၿပာပါတယ္။ ကိုေစာေဝဟာ မိဘမဲ့ကေလးမ်ားအတြက္ ရန္ပံုေငြရရိွေရးအတြက္ အၿဖဴေရာင္သက္တံ ကဗ်ာရြတ္ဆိုပြဲလုပ္ရာမွာ ပါဝင္သူတဦးၿဖစ္ပါတယ္။ သူနဲ႔ အတူ ကဗ်ာရြတ္ဆိုတဲ့ ကဗ်ာဆရာ ကိုေအာင္ေဝးကေတာ့ စက္တင္ဘာ သံဃာ့သပိတ္မွာ ပါဝင္ခဲ့ျပီး ထြက္ေၿပးတိမ္းေရွာင္ရာက ထိုင္းႏိုင္ငံကို ေရာက္ရိွေနပါတယ္။
saw wai poem in ThaRaPhu mag
23.1.08
poem from thewhiterainbow.blog
http://thewhiterainbow.blogspot.com/2007/06/hiv.html
အျဖဴေရာင္သက္တံဘေလာ့ဂ္မွာ တင္ထားတ့ဲကဗ်ာ
ေျပး HIV ေျပး
HIV . . .
အာဖရိကမွာ ၊ အေမရိကမွာ
ဥေရာပမွာ အာရွမွာ
မင္း အလည္လြန္ႏိုင္လြန္း
ဒါေပမယ့္ ငါတို႕ဆီေတာ့ မလာခဲ့နဲ႕
ငါတို႕က မ်က္ရည္ေတာင္ ေခၽြတာသံုးေနရတာ
ေျပး HIV ေျပး
သမီးေလးရယ္
ေပါ့စတစ္တဲ့လား
သားေလးရယ္
ေပါ့စတစ္တဲ့လား
ကၽြန္မေၾကာင့္ အေမေၾကာင့္
ဆရာ၀န္ႀကီးရယ္ အဲဒီပိုးေတြ
သားနဲ႕သမီး ဆီကေန
အေမ့ကိုယ္ထဲကို ျပန္ထည့္လို႕မရဘူးလား
အနာမဲ့သူ သွ်င္ပါကူ တဲ့
အရွင္ဘုရားရယ္ ဒီေဆးရံုမွာ
တစ္ဆူပြင့္ေတာ္မႈပါ
ေျပး HIV ေျပး
ေက်ာင္းမွာ ဒီေကာင္နဲ႕ မေပါင္းနဲ႕
ေက်ာင္းမွာ ဒီေကာင္မေလးနဲ႕ မေပါင္းနဲ႕
အလုပ္ထဲမွာ ဒီေကာင္နဲ႕ မေပါင္းနဲ႕
ကုမၸဏီရံုးခန္းမွာ ဒီေကာင္နဲ႕မေပါင္းနဲ႕
စားေသာက္ဆိုင္မွာ အဲဒီေကာင္နဲ႕မေပါင္းနဲ႕
ရပ္ကြက္ထဲမွာ. . . . မေပါင္းနဲ႕
အႏုပညာေလာကမွာ . . . . မေပါင္းနဲ႕
လူ႕ေလာကႀကီးမွာ. . . . . မေပါင္းနဲ႕
လူေတြကို လူေတြက
က်ဥ္မထားၾကပါနဲ႕
.... မလုပ္ၾကနဲ႕ . . . မလုပ္ၾကနဲ႕
ေျပး HIV ေျပး
HIV ဆိုတာ
လက္လုပ္လက္စားမွသည္ သမၼတထိ
အိုစမာဘင္လာဒင္မွသည္ ေဂ်ာ့ဘုခ်္ထိ
မည္သည့္လူမ်ိဳး မည္သည့္အသားေရာင္မဆို
လူေတြမွာ ျဖစ္တတ္တဲ့ေရာဂါ
လူေတြမွာပဲ တာ၀န္ရွိၿပီး
လူေတြက ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္
ဒါ လူ႕ကမၻာ
ေျပး HIV ေျပး
ေဆးရံုမွာ ေဂဟာမွာ စာသင္ေက်ာင္းမွာ
မိဘေတြ မိဘမဲ့ေတြ လူေတြဆိုေတာ့
လူေတြက ေမတၱာနဲ႕ ကာကြယ္
ေမတၱာနဲ႕ ေစာင့္ေရွာက္ၿပီးေတာ့
အဲဒီ HIV ဆိုတဲ့မိစၧာကို
ေမတၲာနဲ႕ ရွင္းေမတၱာျမွားနဲ႕ ခြင္း
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပးHIV ေျပး
HIV . . .
မေသမခ်င္း မင္းကို
တို႕ကေမတၱာဓား ေမတၱာျမွားနဲ႕ ရွင္းခြင္း
တို႕ . . . . ေအာင္ေစရမယ္ ႏိုင္ေစရမယ္
HIV . . . . ေျပးေျပးေျပးေျပးေျပး
HIV . . .
တို႕ရဲ႕ ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇးရွင္းထဲကို
ခိုး၀င္လာတဲ့ ေသမင္းရယ္
မင္းလည္းတစ္ေန႕ ေသေစရမယ္
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပး
ေျပးHIV ေျပး ။ ။
ေစာေ၀
abc news in eng
Burmese poet arrested over coded message
http://www.abc.net.au/news/stories/2008/01/24/2145396.htm?section=justin
Burmese authorities have arrested a well-known poet after they noticed that one of his love poems contained a hidden message criticising Burma's military leader.
The work by the poet Saw Wai appeared in a popular magazine.
The first words of each line spelled out the message: "General Than Shwe Is Crazy With Power."
General Than Shwe is the current head of state of Burma's military junta.
